Η δύναμη της πολιτικής γελοιογραφίας έγκειται στην αμεσότητά της, στην ικανότητα να πει με μια ματιά -στην κυριολεξία- αυτά που θα χρειάζονταν πολλές λέξεις για να τα περιγράψει κανείς.
Με την εικόνα να είναι το βασικότερο, το πολιτικό σκίτσο έχει στη διάθεσή του μια σειρά απο όπλα για να πετύχει τον στόχο του: το χιούμορ -όλα τα είδη, την υπερβολή, το στερεότυπο, την αλληγορία, τον μύθο, την παροιμία ακόμα και την καζούρα…
Απο τη φύση του, σκοπός του σκίτσου δεν είναι να καλοπιάσει και να κολακέψει μα να κριτικάρει και να εφράσει, αν είναι δυνατόν, αυτά που ο καθένας μας θα ήθελε να πει μα που δεν μπορεί ή δεν τολμά να το κάνει.  Το σκίτσο είναι η φωνή της λαϊκής συνείδησης  κι ο σκιτσογράφος κατι σαν μικρός εικαστικός Αριστοφάνης. Το χιούμορ είναι ο εχθρός του κάθε εχθρού της ελευθερίας.  Κι ακόμα, όταν στοχεύει σε μας τους ίδιους, είναι ο εχθρός της απάθειάς μας καθώς στεκόμαστε άπρακτοι μπροστά σε απαράδεκτες και ανυπόφορες συνθήκες.
Ο Gerald Scarfe είναι ένας απο τους διασημότερους σκιτσογράφους  και (μεταξύ μας, παρακαλώ) τον θαυμάζω απο πρίν ακόμα ν’ αποφασίσω να κάνω κι εγώ την ίδια δουλειά.  Πολυβραβευμένος, παρασημοφορημένος, σκιτσογράφος των Sunday Times απο το 1967 και του New Yorker.  Γνωστός απο τη συνεργασία του με τους Pink Floyd, Δημιουργός της ταινίας “Ηρακλής” του Disney.  Προχτές λοιπόν έκανε ένα σκίτσο για τις Ισραηλινές εκλογές οπου ο Νιετανιάχου χτίζει έναν τοίχο με μέλη και σώματα Παλαιστινίων.  Τίτλος: “Θα συνεχιστεί το χτήσιμο της ειρήνης;”
Σαματάς μεγάλος, φωνές, ανακατωσούρα από παντού.  Ραβίνοι, αρχι-ραβίνοι, ο πρεσβευτής του Ισραήλ στη Βρετανία, Το Ιουδαϊκό Συμβούλιο της Ευρώπης, να διαμαρτύρονται για ρατσισμό, αντισημιτισμό, αντι- Σιωνισμό και να παρομοιάζουν το σκίτσο με τα Γερμανικά την εποχή του Χίτλερ.  Το διαδύκτιο βουίζει απο τις φωνές αγαναχτησμένων Εβραίων και ακούγονται τα ονόματα του Γκέμπελς, του Χίμλερ, του Μέγκελε σαν παρομοίωση. Το ότι η δημοσίευση έγινε στην επέτειο του ολοκαυτώματος δεν έκανε τα πράγματα καλύτερα.
Μπροστά στον ορυμαγδό η εφημερίδα ζήτησε συγγνώμη.  Τά ‘χε βάλει με το πανίσχυρο Εβραϊκό Λόμπυ.  Με μισή καρδιά  υπερασπίστηκε τον Σκαρφ.  Ήταν, λέει, ένα τυπικό σκίτσο του γελοιογράφου που δεν στρεφόταν ενάντια στο Ισραήλ μα τον Νιετανιάχου.  Πάντως στο μέλλον δεν θα ξανασυμβεί.
Η μεγάλη εφημερίδα είχε πτοηθεί και είχε υποσχεθεί αυτολογοκρισία.  Αυτό ακριβώς  είναι το μεγάλο επίτευγμα του Ισραήλ, απο το τέλος του πολέμου μέχρι σήμερα.  Κανείς δεν τολμά να το κριτικάρει για την πολιτική και τις πράξεις του χωρίς να κατηγορηθεί αμέσως ως αντισημίτης!  Μάταια θα προσπαθήσει κανείς να εξηγήσει πως η όποια αντίθεση δεν έχει σχέση με φυλή, έθνος, χρώμα, θρησκεία αλλά πως πηγάζει απο καθαρά πολιτικά κρητήρια.  Κι έτσι το κράτος του Ισραήλ δύσκολα ή εύκολα και πάντα με τη στήριξη των ΗΠΑ, προχωρά στον δρόμο που διάλεξε.  Επεκετείνεται παράνομα, σηκώνει τοίχους και συρματοπλέγματα, ισοπεδώνει χωριά, καταδικάζει τους Παλαιστίνιους σε άθλιες συνθήκες διαβίωσης.
Η ευαισθησία μου πηγάζει απο το γεγονός πως ως σκιτσογράφος γνώρισα κάθε μορφή καταπίεσης και λογοκρισίας, έμμεση ή άμεση, ακόμα και την υποχρεωτική αυτολογοκρισία.  Τα τελευταία χρόνια ενας μεγάλος αριθμός γελοιογράφων έχει φυλακιστεί, βασανιστεί, δολοφονηθεί.  Εως ότου η ελευθερία κυριαρχίσει ο γελοιογράφος θα είναι το αγκάθι στο πλευρό του δυνάστη και καταπιεστή.

GERALD SCARFEThe power of the political cartoon lies in its directness, the ability to communicate at a glance what it would take many words to express.
With the picture being the most important, the cartoon has an array of other weapons at its disposal:  humor, all kinds of it, exaggeration, stereotype, cliché, allegory, myth, proverb…
By its nature the cartoon is not meant to flatter or to please.  On the contrary, its aim is to criticize and to express, if possible, all those things we would all like to say but cannot or are afraid to do so.  The cartoon is the voice of popular conscience and the cartoonist is sort of a small visual arts Aristophanes.  Humor is the enemy of every enemy of liberty.  What’s more, when it is aimed at ourselves, it is the enemy of our own apathy as we stand before intolerable conditions.
Gerald Scarfe, CBE, RDI, is one of the most renown cartoonists and (don’t tell anyone, please) I have been his fan long before I ever decided to follow on his path.  With many awards, cartoonist of the Sunday Times since 1967 and of the New Yorker.  Well known from his co operation with the Pink Floyd group was also the production designer for the Disney film “Hercules”.   Three days ago he made a cartoon about the elections in Israel.  It shows Israeli PM Benjamin Netanyahu building a brick wall containing the blood and limbs of Palestinians.  The caption is “Will cementing peace continue?”
There were loud voices of protests from many quarters -rabbis, chief rabbis, the Ambassador of Israel in the U.K., The Board of Deputies of British Jews, comparing the cartoon with those created in Nazi Germany.  The internet is buzzing with the voices of angry and indignant Jews crying  racism, anti semitism, anti Sionism.  The names of Goebels, Himler, Mengele are brought up to demonstrate the feelings for Scarfe.  The fact that the cartoon was published on the anniversary of the Holocaust did not make things any better.
Faced with the uproar The Sunday Times apologized.  It had come up against the all powerful Jewish lobby.  But it also halfheartedly supported Scarfe.  It was a typical “robust” cartoon, it said, and it was not against Israel but Netanyahu, but they will be more careful next time and will make sure it won’t happen again.  The big newspaper had been intimidated and promised self censorship.  Taking political advantage of the horrors of the holocaust, this is the biggest achievement of Israel in the time since its creation.  No one can criticize it without being immediately labeled as anti Semitic, anti Sionist, racist and goodness knows what else.  It doesn’t help if one tries to explain that not all opposition to Israeli policies is motivated by color, race or creed but that it is based strictly on political criteria. So the state of Israel, one way or another and with the firm support of the USA, continues unpunished on its chosen path: expanding against the UN resolutions, raising walls and barbed wire, bulldozing and flattening homes and villages and denying the Palestinians a decent life in their homeland.
The source of my sensitivity lies in the fact that as a cartoonist I have experienced every form of intimidation and censorship: direct, indirect, even self censorship. In the last few years many cartoonists have been jailed, tortured, even murdered.  Until freedom has the last laugh, cartoonists will be the thorn in the side of dynast and oppressor.

 

 

 

 


Τη φορά αυτή δεν έχει σκίτσο.  Σ΄ένα   e-mail απ’ αυτά που κυκλοφορούν “χέρι-χέρι” στο διαδύκτιο μια φίλη του μπλόγκ, η Ασπασία, μού ‘στειλε μια τρυφερή, ανθρώπινη, συγκλονιστική φωτογραφία.  Δεν γνωρίζω την πηγή της για αυτό και δεν την αναφέρω, όλα όμως τα δικαιώματα και τα συγχαρητήρια ανοίκουν στον άγνωστο φωτογράφο.

Στον νου μου (και στον δικό σας πιστεύω) ήρθε αμέσως το δράμα των πολιτικών ή οικονομικών προσφύγων, των παράνομων μεταναστών, “…του κάθε λογής υπάνθρωπου που έχει εισβάλει στην πατρίδα μας, με τις κάθε λογής αρρώστιες που κουβαλάει…”, με τα λόγια της συζύγου του “Αρχηγού”, (Führer στα Γερμανικά), της Χρυσής Αυγής.  Αν βάλουμε στην άκρη για λίγο τις ρατσιστικές χυδαιότητες και τα λεκτικά ξερατά των νεο-ναζί, το πρόβλημα είναι υπαρκτό και σοβαρό.

Η Ελλάδα έχει υποστεί την διεθνή κριτική και έχει καταδικαστεί για τον τρόπο που το αντιμετωπίζει.  Πρόσφατα μας επισκέφτηκε μια αντιπροσωπεία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Οι διαπιστώσεις τους δεν ήταν διαφορετικές απο αυτές προηγούμενων επιθεωρήσεων.  Άθλιες συνθήκες και πολύ μεγάλος χρόνος κράτησης, κακή υγιεινή μέριμνα, χωρισμός οικογενειών (η φωτογραφία), μεγάλη καθυστέρηση στη διεκπεραίωση των αιτήσεων ασύλου.

Αυτά η Ελλάδα.  Αυτοί όμως που κουνούν το δάχτυλο που, με το δίκιο τους, μας ελέγχουν, τι κάνουν αυτοί;  Αυτοί την έχουν αραγμένη αναπαυτικά κάτω απο την ομπρέλλα της περίφημης Συνθήκης του Δουβλίνου ΙΙ, η οποία λέει πως ο μετανάστης πρέπει να παραμείνει στη χώρα που πρωτοπάτησε το πόδι του.  Έτσι, αρνείται στην Ελλάδα τη δυνατότητα να δώσει τα κατάλληλα χαρτιά στους μετανάστες ώστε να μπορέσουν να καταφύγουν σε κάποια άλλη χώρα της Ευρώπης.  Να σημειωθεί πως τόσο η  ‘Υπατη Αρμοστία των Η.Ε. για τους Πρόσφυγες (UNHCR) όσο και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για Προσφυγες και Εξόριστους (ECRE) έχουν κατηγορήσει τη συνθήκη πως εμποδίζει τα νομικά και προσωπικά δικαιώματα των προσφύγων, όπως το δικαίωμα για μια δίκαιη εξέταση της αίτησής τους για άσυλο καθώς και για άνιση κατανομή των αιτήσεων αυτών μεταξύ των κρατών μελών.

Είναι προφανές πως η Συνθήκη του Δουβλίνου αυξάνει τις πιέσεις πάνω στις χώρες που βρίσκονται στα σύνορα της Ε.Ε., με την Ελλάδα να αποτελεί την κύρια πύλη εισόδου μεταναστών.  Βολικό αυτό για τις άλλες Ευρωπαϊκής χώρες, που βολεύονται παρακολουθόντας και κάνοντας υποδείξεις και κριτική.

Κι η Ελλάδα που -με πάνω απο 3.000.000 άνεργους και με έναν ολοένα αυξανόμενο αριθμό αστέγων- δεν είναι σε θέση να θρέψει ούτε τους δικούς της μετατρέπεται σε Ευρωπαϊκή αποθήκη μεταναστών και καλείται να αντιμετωπίσει σχεδόν παντελώς αβοήθητη το κύμα των προσφύγων που, ανάλογα με τους υπολογισμούς, φτάνει απο 700.000 μέχι 1.500.00.000.

Με τα λόγια της Γερμανίδας βουλευτού Annette Groth, “… είμαι σίγουρη πως αν η Γερμανία βρισκόταν γεωραφικά στη θέση της Ελλάδας, θα είχε καταργήσει το Δουβλίνο ΙΙ και μαζί μ’ αυτό και το μεταναστευτικό πρόβλημα.”

DETENTION

There is no cartoon this time.  In one of those e-mails that make the round of the world a friend of this blog, Aspasia, sent me this tender, human, sensational photograph.  I don’t know the source of it but all credits go to the unknown photographer.

It immediately brought to my mind (and yours, I am sure) the drama of the political or economic refugees, of the illegal immigrants.  “… the various kinds of sub-humans who have invaded our country, with all the kinds of diseases they carry…”, in the  words of the wife of the Führer of the Golden Dawn    But, if we set aside for a moment the racist vulgarity, the verbal vomit of the neo-nazis, the problem is real and serious.

Greece has often been criticized internationally and has been condemned for the way it deals with it.  Recently , a delegation from the European Council has visited the country to assess the situation.  Their findings have not been different from other visitors before them:  Appalling detention and hygienic conditions, separation of families (see photo), extremely long time of confinement.

So much for Greece.  But how about the others, those who point and shake the finger and criticize.  Well, it will not be far from the truth to say that they just sit back and watch fully covered by the umbrella of the so called Dublin Regulation II, which states that an immigrant or refugee must remain in the country of their entry into Europe.  Thus, Greece is not allowed to provide the necessary documents for the refugees to travel to other countries. The Dublin Regulation II has been strongly criticised by both the ECRE (European Council on Refugees and Exiles) and the UNHCR (United Nations High Commissioner for Refugees), as being unable to provide fair, efficient and effective protection.  Also that it impedes the legal rights and personal welfare of asylum seekers, including the right to a fair examination of their asylum claim, as well as for the uneven distribution of asylum claims among Member States.

Furthermore, the Dublin system increases pressures on the external border regions of the EU, where the majority of asylum seekers enter EU with Greece being the main point of entry.  It all seems to be very convenient for most other European countries. Greece, that cannot even feed her own -with over 3.000.000 unemployed and an increasing number of homeless and bread lines getting longer and longer- has become  a storage room, a detention camp for immigrants unwanted by the rest of Europe – anywhere between 700.000 and 1.500.000 of them- and is expected to face almost without help at all the waves that keep coming.

In the words of German parliamentarian Annette Groth, that recently visited Greece:  “… I am certain that if Germany was geographically speaking in Greece’s position the Dublin Regulation II would have been abolished by now and the immigration problem solved with it”.

 


Οι δανειστές μας, το ΔΝΤ κι η ΕΕ, απαιτούν απο την Ελλάδα επιτάχυνση των ιδιωτικοποιήσεων.  Βιαστικά και όσο όσο, να αρπάξει ό,τι προλάβει ο καθένας τώρα που λόγω ανάγκης γίνονται και μεγάλες εκπτώσεις.   Ο διεθνής καπιταλισμός σε πλήρη ανάπτυξη και ολομέτωπη επίθεση.  Γιατί βέβαια το θέμα δεν είναι απλά και μόνο οικονομικό, το οτι χρωστάμε δηλαδή.  Είναι ταυτόχρονα και βαθειά ιδεολογικό, ένα σχέδιο με ρίζες στον πιο σκληρό καπιταλισμό, για την κατεδάφιση όλων των καταχτήσεων των εργαζομένων τα τελευταία εκατό χρόνια.  Η αδύναμη Ελλάδα είναι το πειραματόζωο, το πεδίο ασκήσεων όπου δοκιμάζεται η λαϊκή αντοχή πριν φτάσει στην έκρηξη.

Η ελληνική κυβέρνηση – ο συντηρητικός Σαμαράς και οι δυο ψευδεπίγραφοι σοσιαλιστές Βενιζέλος και Κουβέλης (τρομάρα τους!)- σπεύδει υποταγμένη να συμορφωθεί “προς τας υποδείξεις”.  Κι εμείς;  Εμείς περιμένουμε την έκρηξη ή τις εκλογές.  Ό,τι έρθει πρώτα.

FOR SALE: Islands, ports, beaches, railroads...

FOR SALE: Islands, ports, beaches, railroads…

Our lenders, the IMF and the EU, demand from Greece to speed up the privatization process.  Quickly and at any price, now that need leads to discounts, let everyone grab what they can lay their hands on.  International capitalism in full deployment on an attack on all fronts.  Because this is not just a matter of Greece paying back her debt. It is at the same time deeply ideological, a plan with its roots in the most hard-core capitalism, aiming at the demolition of everything the working man has conquered and achieved in the last hundred years.  Poor, weak Greece is the Guinea pig, the testing ground of popular endurance before it reaches the point of explosion.

The Greek government -conservative Samaras and the so called socialists Venizelos and Kouvelis- bows the head and rushes to obey orders.  And how about us?  We… we are waiting for the explosion or the elections.  Whichever comes first.

 


“Είναι δυνατόν  για μια χώρα να φορολογίσει τόσο τον εαυτό της ώστε να περάσει σε οικονομική λήθη;  Ένας τρίτος παρατηρητής μπορεί εύκολα να καταλήξει στο συμπέρασμα πως η Ελλάς πειραματίζεται αν θα τα καταφέρει.  Η Ελληνική Κυβέρνηση επέβαλε άλλη μια μεγάλη φορολογική αύξηση προκειμένου να κατευνάσει την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΔΝΤ…
…η Αθήνα παραμένει εξαρτημένη απο την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΔΝΤ για να ξεπληρώσει το υφιστάμενο χρέος της.  Ας σημειωθεί πως το χρέος αυτό έχει πάει στο 170% του AΕΠ  σε σύγκριση με το 120% όταν παρενέβη η ΕΕ, πριν τρία χρόνια…
Είναι κατανοητό πως οι δανειστές (της Ελλάδας) θέλουν τα λεφτά τους πίσω… η επιμονή τους όμως σε σε συνεχώς υψηλότερος φόρους δε καλυτερεύει τις πιθανότητες να τα ξαναδούν…”

The Wall Street Journal, 13/1/2013

Αναρωτιέμαι αν αυτοί που μας κυβερνούν, Έλληνες και ξένοι, διαβάζουν την WSJ ή ποιός δουλεύει ποιόν.

Stay cool, Maria.  It is the government looking for revenue!

Stay cool, Maria. It is the government looking for revenue!

“Can a country tax itself into economic oblivion? An outside observer might well conclude that Greece is running an experiment to find out. The Greek government imposed another big tax increase Saturday to appease the European Union and the International Monetary Fund…
Nearly three years after Athens was first bailed out, it remains dependent on the EU and IMF to  fund its budget deficits and roll over existing debt. That debt, by the way, has gone to 170% of gross domestic product from about 120% when the EU first intervened.
Understandably, those creditors expect and want to be paid back… But their insistence on ever-higher taxes won’t improve their odds of seeing their money again...”

 The Wall Street Journal, January 13, 2013

 I wonder if those who rule us, Greeks and non-Greeks, read the WSJ or who is kidding who.